1399/12/23 513,458

آیا مصرف مدوام دمنوش‌های گیاهی مجاز است؟

بررسی چند دمنوش‌ گیاهی از نگاه طب سنتی

بررسی چند دمنوش‌ گیاهی از نگاه طب سنتی

امروزه استفاده از دمنوش‌های گیاهی در بین بسیاری از مردم رواج یافته‌است و برخی افراد به‌صورت روزانه و مستمر از آن‌ها استفاده و به دیگران نیز توصیه می‌کنند.
اما سوال اینجاست که آیا می‌توان گفت دمنوش‌های گیاهی بی‌ضرر هستند؟
آیا همه افراد مجاز به استفاده از دمنوش‌ها هستند؟
برای پاسخ به این سولات باید گذری بر منابع طب ایرانی و علم گیاه‌ درمانی (فیتوتراپی) داشته باشیم. از دید طب ایرانی، مواد خوراکی در چهار گروه قرار می‌گیرند که شامل:غذای مطلق، دوای مطلق، غذای دوایی و دوای غذایی می‌باشد.
 
اکثر دمنوش‌های گیاهی جزء دوای مطلق طبقه‌بندی می‌شوند که مطابق تعریف، دوای مطلق با کیفیت خود (گرمی، سردی، تری و خشکی) بر بدن تصرف کرده و می‌تواند مزاج اصلی بدن را تحت تاثیر قرار دهد؛ مثلا فلفل که جزء داروهای گرم است، سبب افزایش گرمی در بدن می‌گردد و در صورت تدوام مصرف سبب ایجاد خشکی بدن می‌شود. لذا داروها روی بدن تاثیر می‌گذارد درحالیکه غذا این ویژگی را ندارد، بلکه این بدن است که روی غذا اثر کرده و آن را تبدیل به کیموس معده (کشکابی که در معده از هضم غذا پدید آید) و نهایتا خون و مایعات بدن کرده و سبب رشد و نمو فرد می‌گردد.
داروها دربدن سبب ایجاد تغییراتی می‌شود که بسته به کیفیت دارو، مقدار مصرف، مدت مصرف و فرد مصرف‌کننده متفاوت است. در اینجا قصد داریم به معرفی برخی گیاهان دارویی و بیان فواید و مضرات آن‌ها از دید طب سنتی و فیتوتراپی بپردازیم.

- زنجبیل (Ginger):
 دارای طبیعت گرم و خشک به افراط است و لذا بعد از مصرف سبب ایجاد کیفیت گرمی و خشکی در بدن و اعضای آن می‌شود. مصرف مداوم آن می‌تواند سبب احساس داغی، خشکی پوست و مخاط، سوزش معده، ایجاد اگزما، خارش پوست و ... شود. از دید فیتوتراپی نیز علیرغم آن‌که زنجبیل در درمان تهوع و استفراغ، چاقی و روماتیسم مفید است، لیکن می‌تواند سبب ایجاد آلرژی پوستی و تنفسی، و رقیق شدن خون گردد و لذا مصرف آن در افرادی که داروهای ضد انعقاد نظیر آسپیرین، پلاویکس، هپارین و وارفارین مصرف می‌کنند سبب افزایش خطر خونریزی می‌شود.  
 
- دارچین (cinnamon):
از دیگر دمنوش‌های مورد استفاده است. دارای طبیعت گرم و خشک بوده و جهت دردهای مفصلی، مشکلات گوارشی، دردهای قاعدگی و ..مفید می‌باشد. همچنین دارای خاصیت ضدمیکروبی، آنتی اکسیدان و ضد التهاب است. لیکن علیرغم فواید بسیار می‌تواند سبب حساسیت، خارش، تپش قلب، افزایش خونریزی و سقط گردد.
 
- بابونه (Chamomile):
دارای طبیعت گرم و خشک است. این گیاه سبب بهبود ناراحتی‌های گوارشی می‌شود. همچنین جهت بهبود اضطراب، درمان بی‌خوابی و زخم‌های دهانی موثر است. لیکن این دم‌نوش می‌تواند سبب حساسیت، مشکلات تنفسی، اگزما و کهیر گردد. همچنین مصرف آن در حاملگی، اندومتریوز و سرطان پستان ممنوع است.

- آویشن (Thyme):
دارای طبیعت گرم و خشک است و جهت درمان عفونت‌های تنفسی و سرفه به کار می‌رود. همچنین دارای خواص ضدمیکروبی، گشادکننده برونش و آنتی اکسیدان است؛ ولی همین دمنوش می‌تواند در بیمارانی که سرفه خشک دارند سبب تشدید سرفه شود. لذا در تمام سرفه‌ها و تمام بیماران آسمی مفید نیست . بلکه تنها در بیمارانی که سرفه مرطوب همراه دفع خلط غلیظ بلغمی دارند می‌تواند مفید باشد. همچنین در حاملگی ممنوع بوده و از عوارض آن ایجاد حساسیت پوستی و تنفسی و اثرات ضد انعقادی است.
 
این موارد تنها نمونه‌ای از عوارض و مضرات دمنوش‌های گیاهی است. در واقع این گیاهان حکم دارو را دارند نه غذا. ماده غذایی نیستند که مدام مصرف شوند بلکه همانند سایر داروها ایجاد واکنش‌های قابل توجه و گاها خطرناک در بدن می‌نمایند. بنابراین مصرف آن‌ها به هیچ عنوان توصیه عمومی نمی‌شود و می‌بایست هر دم‌نوش گیاهی با توجه به مزاج اولیه و تغییرات مزاجی فرد، بیماری‌های همراه و داروهای مصرفی، توسط پزشک متخصص طب سنتی انتخاب شود و مدت مصرف آن نیز با توجه به پاسخ بالینی و شرایط بیمار تعیین گردد.

با آرزوی سلامتی و بهروزی هم‌میهنان گرامی

معصومه السادات کابلی فرشچی
دکترای تخصصی طب سنتی ایرانی
بادصبا
با رویاهات قرار بذار
www.badesaba.ir

کتاب مروری بر کلیات طب سنتی ایران
آخرین اطلاعیه‌ها
باید و نبایدهای دریافت واکسن کرونا در ایران
باید و نبایدهای دریافت واکسن کرونا در ایران

بعد از دریافت واکسن چه کار کنیم؟

ادامه اطلاعیه
چاقی از دیدگاه طب سنتی و طب نوین
چاقی از دیدگاه طب سنتی و طب نوین

عوارض و تعیین نوع چاقی در طب رایج

ادامه اطلاعیه
ولادت حضرت معصومه، نماد زیبای معصومیت مبارک‌باد
ولادت حضرت معصومه، نماد زیبای معصومیت مبارک‌باد

روز دختر، روز نغمه‌های شورانگیز آفرینش، فرخنده‌باد

ادامه اطلاعیه
اطلاعیه‌های پیشنهادی
توصیه های طب سنتی در فصل زمستان
توصیه های طب سنتی در فصل زمستان

بایدها و نبایدهای فصل سرما

ادامه اطلاعیه
تدابیر فصل بهار از دیدگاه طب سنتی و ایرانی
تدابیر فصل بهار از دیدگاه طب سنتی و ایرانی

هشت توصیه ساده و کاربردی برای اولین فصل سال

ادامه اطلاعیه
چاقی از دیدگاه طب سنتی و طب نوین
چاقی از دیدگاه طب سنتی و طب نوین

عوارض و تعیین نوع چاقی در طب رایج

ادامه اطلاعیه
عوامل پیشگیری‌کننده سرطان کدامند؟
عوامل پیشگیری‌کننده سرطان کدامند؟

تاثیر سبک زندگی سالم در پیشگیری از سرطان

ادامه اطلاعیه